Перейти к основному контенту Перейти к главному меню навигации Перейти к нижнему колонтитулу сайта
Абай атындағы ҚазҰПУ Хабаршысы. Юриспруденция сериясы

МЕМЛЕКЕТТІК БАСҚАРУДЫҢ ТИІМДІЛІГІН БАҒАЛАУДЫҢ ЗАМАНАУИ ТӘСІЛДЕРІ: ҚҰҚЫҚТЫҚ ТАЛДАУ

Жарияланды September 2025
Балтийская международная академия. г. Рига, Латвия
Аннотация

Мақалада цифрлық трансформация жағдайында мемлекеттік басқарудың тиімділігін бағалаудың заманауи тәсілдері қарастырылады. Орталық және жергілікті атқарушы билік органдары қызметінің нәтижелілігін айқындайтын институционалдық және нормативтік-құқықтық негіздерге ерекше назар аударылды.

Зерттеуде электрондық үкімет саласындағы көшбасшы елдердің тәжірибесін қоса алғанда, ұлттық және халықаралық тәжірибелерге салыстырмалы талдау жүргізілді; басқару шешімдерінің тиімділігіне әсер ететін факторлар анықталды: деректер архитектурасы, ақпараттық ағындардың сапасы, азаматтардың қатысу дәрежесі, алгоритмдердің ашықтығы және цифрлық сервистерге сенім деңгейі.

Ұлттық деңгейде Қазақстан Республикасы цифрлық Үкіметінің құралдары қаралды. Өтпелі цифрлық инфрақұрылымды дамыту көрсетілген қызметтерді сандық бағалаудан халықаралық стандарттарға сәйкес өмірлік жағдайларға проактивті қызмет көрсетуге көшуге мүмкіндік беретіні анықталды.

Дамыған елдердің тәжірибесі негізінде құқықтық және этикалық комплаенсті институционализациялау бойынша шаралар ұсынылды: алгоритмдердің әсерін міндетті бағалау, ашықтық стандарттары, тәуелсіз аудиттер және шағымдану тетіктері. Қазақстан үшін халықаралық тәжірибелерді бейімдеу бойынша ұсынымдар тұжырымдалды, оған мыналар кіреді: деректер архитектурасын дамыту; машиналық оқытудың төмен тәуекелді кейстерін басымдық беру; тұрақты тәуелсіз аудит институтын құру. Цифрлық шешімдерді құқықтық және институционалдық кепілдіктермен интеграциялау Мемлекеттік басқарудың тиімділігін арттырудың және қоғамдық сенімді нығайтудың маңызды шарты болып табылады деген тұжырым негізделген.

PDF (Русский)