Мақала парламенттік тергеуді мемлекеттік билікті бөлу жүйесіндегі конституциялық бақылаудың институционалдық механизмі ретінде зерттеуге арналған. Қазіргі конституциялық мемлекеттердің дамуы жағдайында атқарушы биліктің есептілігін қамтамасыз етуге және заңдылық пен конституциялық басқару қағидаттарын сақтауға бағытталған парламенттік бақылаудың тиімді нысандарының маңызы артып келеді. Мұндай тетіктердің ішінде қоғамдық және мемлекеттік маңызы бар мәселелер бойынша мемлекеттік органдар мен лауазымды тұлғалардың қызметін институционалдық тексеруді жүзеге асыруға мүмкіндік беретін арнайы парламенттік рәсім болып табылатын парламенттік тергеу ерекше орын алады. Жұмыста парламенттік тергеудің теориялық-құқықтық негіздері, оның конституциялық бақылау жүйесіндегі орны және тежеу мен тепе-теңдік тетігінің жұмыс істеуін қамтамасыз етудегі рөлі қарастырылады. Салыстырмалы құқықтық талдау негізінде парламенттік тергеудің негізгі институционалдық белгілері және оның әртүрлі Конституциялық жүйелердегі тиімділігін анықтайтын факторлар ерекшеленеді. Тергеу процедураларының нормативтік сенімділігі, Парламенттің институционалдық автономиясы, парламенттік комиссиялардың өкілеттіктерінің көлемі және тергеу процедураларының қоғамдық сипаты сияқты өлшемдерді қамтитын парламенттік тергеулердің тиімділігін бағалаудың институционалдық моделі ұсынылады. Қазақстан Республикасындағы парламенттік тергеудің жай-күйі мен даму перспективаларын талдауға ерекше назар аударылады.